Абавязковая юрыдычная экспертыза тэхнічных нарматыўных прававых актаў

Адным з напрамкаў у дзейнасці НЦЗПІ з'яўляецца работа па правядзенні абавязковай юрыдычнай экспертызы тэхнічных нарматыўных прававых актаў, якія з’яўляюцца ў адпаведнасці з заканадаўчымі актамі і пастановамі Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь абавязковымі для выканання суб’ектамі гаспадарання (за выключэннем тэхнічных рэгламентаў Рэспублікі Беларусь, тэхнічных нарматыўных прававых актаў, якія змяшчаюць дзяржаўныя сакрэты, а таксама тэхнічных нарматыўных прававых актаў, якія зацвярджаюцца суб’ектамі гаспадарання), у адпаведнасці з Дэкрэтам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад 23 лістапада 2017 г. № 7 «О развитии предпринимательства» і прынятых у мэтах рэалізацыі яго норм Указа Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад 12 красавіка 2018 г. № 135 «Об обязательной юридической экспертизе технических нормативных правовых актов» і аднайменнай пастановы Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь ад 15 мая 2018 г. № 353, якая зацвердзіла Інструкцыю аб парадку ажыццяўлення абавязковай юрыдычнай экспертызы тэхнічных нарматыўных прававых актаў.

Інструкцыяй замацоўваецца парадак накіравання ў НЦЗПІ тэхнічных нарматыўных прававых актаў для правядзення абавязковай юрыдычнай экспертызы, а таксама вызначаны пералік відаў тэхнічных нарматыўных прававых актаў, якія падлягаюць абавязковай юрыдычнай экспертызе, крытэрыі іх адзнакі, пералік дакументаў, якія дадаюцца да тэхнічнага нарматыўнага прававога акта, які накіроўваецца на абавязковую юрыдычную экспертызу.

З 1 студзеня 2026 г. накіраванне тэхнічных нарматыўных прававых актаў на абавязковую юрыдычную экспертызу нарматворчымі органамі ажыццяўляецца пры дапамозе аўтаматызаванай інфармацыйнай сістэмы па забеспячэнні нарматворчага працэсу (АІС «Нарматворчасць») https://e-pravo.by/. Гэта прадугледжана пастановай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь ад 27 чэрвеня 2025 г. № 360.

Пры дапамозе АІС «Нарматворчасць» рэалізаваны, у тым ліку:

• падрыхтоўка тэхнічных нарматыўных прававых актаў з выкарыстаннем праграмных сродкаў, неабходных шаблонаў і дзяржаўных інфармацыйна-прававых рэсурсаў;

• накіраванне тэхнічных нарматыўных прававых актаў і неабходных матэрыялаў у НЦЗПІ для правядзення экспертызы;

• правядзенне НЦЗПІ абавязковай юрыдычнай экспертызы тэхнічных нарматыўных прававых актаў;

• рэгістрацыя тэхнічных нарматыўных прававых актаў у НРПА;

• прадастаўленне інфармацыі ў НЦЗПІ і нарматворчыя органы аб рэгістрацыі тэхнічных нарматыўных прававых актаў у НРПА, афіцыйным апублікаванні і даце ўступлення ў сілу;

• сістэма збору, апрацоўкі і аналізу даных аб нарматворчай дзейнасці;

• адзінае абароненае віртуальнае асяроддзе міжведамаснага ўзаемадзеяння;

• комплекснае захоўванне ўсёй ўтворанай па выніках нарматворчай дзейнасці інфармацыі;

• функцыі кантролю за тэрмінамі ў нарматворчым працэсе, наяўнасцю абавязковых дакументаў, якія дадаюцца да тэхнічнага нарматыўнага прававога акта, візы, подпіс службовай асобы;

• ліквідацыя дубліравання тэхнічных нарматыўных прававых актаў пры іх падрыхтоўцы.

Дакументам вызначаны парадак правядзення прававой ацэнкі дзейных тэхнічных нарматыўных прававых актаў, што раней не праходзілі экспертызу, але абавязковых для выканання.

Згодна з Інструкцыяй агульны тэрмін правядзення юрыдычнай экспертызы тэхнічных нарматыўных прававых актаў складае 25 рабочых дзён, ён можа быць падоўжаны на 25 рабочых дзён. Пры накіраванні на экспертызу тэхнічных нарматыўных прававых актаў, палажэнні якіх патрабуюць тэрміновай рэалізацыі, правядзенне экспертызы такіх актаў ажыццяўляецца на працягу 5 рабочых дзён.

Уключэнню ў НРПА і афіцыйнаму апублікаванню на Нацыянальным прававым Інтэрнэт-партале Рэспублікі Беларусь, а таксама размяшчэнню на іншых інфармацыйных рэсурсах у глабальнай камп’ютарнай сетцы Інтэрнэт падлягаюць толькі тыя тэхнічныя нарматыўныя прававыя акты, што атрымалі станоўчыя заключэнні НЦЗПІ.