У Парламент унесены законапраект «Аб змене кодэксаў па пытаннях крымінальнай адказнасці», распрацоўшчыкам якога з’яўляецца НЦЗПІ

8 жніўня Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь Аляксандр Лукашэнка ўнёс у Парламент законапраект «Аб змяненні кодэксаў па пытаннях крымінальнай адказнасці», рэалізаваўшы сваё канстытуцыйнае паўнамоцтва суб’екта права заканадаўчай ініцыятывы.

Законапраект распрацаваны ў мэтах выканання даручэння Кіраўніка дзяржавы спецыяльна створанай міжведамаснай рабочай групай пад кіраўніцтвам Намесніка Кіраўніка Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь Чупрыс А.І. Непасрэдная падрыхтоўка законапраекта была ўскладзена на НЦЗПІ.

У падрыхтоўцы дакумента бралі ўдзел як дзяржаўныя органы (Вярхоўны Суд, Генеральная пракуратура, Следчы камітэт і іншыя), так і прадстаўнікі навуковай супольнасці, грамадзяне.

«Міжведамаснай рабочай групай праведзены маштабны сістэмны аналіз норм крымінальнага і крымінальна-працэсуальнага законаў з улікам установак Кіраўніка дзяржавы, даных 11 студзеня 2024 года на нарадзе па асобных пытаннях удасканалення заканадаўства аб крымінальнай адказнасці», – адзначыў намеснік дырэктара Цэнтра Валерый Гайдучонак.

Па яго выніках выпрацаваны і рэалізаваны ў рамках законапраекта наступныя падыходы.

Перагледжаны санкцыі 97 саставаў злачынстваў. З іх 65 саставаў дапоўнены альтэрнатыўнымі больш мяккімі відамі пакаранняў (24 саставы сёння ўтрымліваюць пазбаўленне волі як адзіна магчымае пакаранне). Яшчэ ў 32 саставы ўнесены карэкціроўкі, у тым ліку для ўстаранення дысбалансу ў санкцыях.

У прыватнасці, узмацняецца гуманістычная складнік крымінальнага закона. Устанаўліваецца, што жанчынам і адзінокім мужчынам, якія ўпершыню ўчынілі няцяжкія злачынствы, якія выхоўваюць дзяцей ва ўзросце да 14 гадоў, а таксама непаўналетнім і інвалідам I групы пазбаўленне волі не прызначаецца. Выключэнне будуць складаць выпадкі, калі асоба здзейсніла злачынства экстрэмісцкай накіраванасці або звязанае з ужываннем гвалту. Аналагічныя правілы прадугледжаны ў частцы ўзяцця пад варту.

Пераводзяцца ў справы прыватна-публічнага абвінавачання (узбуджаюцца па заяве пацярпелага) злачынствы аб парушэнні правілаў дарожнага руху, што прывяло да прычынення шкоды блізкім сваякам або членам сям'і вінаватай асобы (ч.2 арт.317 КК). Гэта мера заклікана садзейнічаць унутрысямейнаму ўрэгуляванню канфлікту.

Законапраектам скарэкціраваны нормы аб адказнасці за нарказлачынствы.